CRP staat voor C-reactief proteïne. Het is een eiwit dat door de lever wordt aangemaakt wanneer er ergens in het lichaam een ontstekingsreactie optreedt.
Zo’n ontstekingsreactie kan bijvoorbeeld ontstaan:
CRP vertelt dus vooral dat er mogelijk ergens een ontstekingsreactie aanwezig is. De test vertelt niet waar die ontsteking zich bevindt of wat de precieze oorzaak is.
Bij gezonde mensen is er meestal maar weinig CRP in het bloed aanwezig. In veel laboratoria ligt de bovengrens rond 5 mg/L, maar de referentiewaarde kan verschillen naargelang het laboratorium en de gebruikte meetmethode.
Daarom vergelijk je een resultaat het best met de referentiewaarden die op je eigen laboratoriumverslag staan.
Een verhoogd CRP kan verschillende oorzaken hebben. Uit de CRP-waarde alleen kan een arts geen diagnose stellen.
Over het algemeen kan CRP sterker stijgen bij een meer uitgesproken ontstekingsreactie. Toch bestaat er veel overlap tussen verschillende aandoeningen. Een hoge waarde betekent dus niet automatisch dat iemand ernstig ziek is, en een beperkte verhoging betekent niet automatisch dat er niets aan de hand is.
Ook kan een CRP-waarde op zichzelf niet betrouwbaar bepalen of een infectie door een bacterie of een virus wordt veroorzaakt. Een verhoogd CRP betekent daarom evenmin automatisch dat antibiotica nodig zijn.
De arts beoordeelt het resultaat altijd samen met je klachten, het lichamelijk onderzoek en eventueel andere onderzoeken.
CRP reageert vrij snel op veranderingen in het lichaam. De concentratie kan binnen enkele uren na het ontstaan van een ontsteking beginnen te stijgen en bereikt vaak binnen één tot twee dagen een hoge waarde.
Wanneer de ontsteking afneemt, begint ook het CRP te dalen. Deze daling verloopt echter geleidelijk waardoor het enkele dagen kan duren vooraleer een duidelijke daling zichtbaar wordt.
Daarom kan een arts soms meerdere CRP-metingen na elkaar laten uitvoeren. Het verloop van de waarde kan bijvoorbeeld helpen om te beoordelen of een ontsteking vermindert of hoe iemand op een behandeling reageert.
Ja. Vooral vroeg in het verloop van een infectie of ontsteking kan het CRP nog laag zijn, omdat het enige tijd duurt voordat de concentratie in het bloed stijgt. Ook veroorzaken sommige aandoeningen maar een beperkte stijging.
Een normale CRP-waarde sluit een ziekte daarom niet altijd uit. Klachten en andere onderzoeksresultaten blijven belangrijk.
Naast de gewone CRP-test bestaat ook hs-CRP (high-sensitivity CRP). Dit is een gevoelige meetmethode waarmee zeer lage CRP-concentraties kunnen worden gemeten.
Hs-CRP kan in bepaalde situaties worden gebruikt als aanvullende informatie bij het inschatten van het risico op hart- en vaatziekten. Dit is een andere toepassing dan de gewone CRP-bepaling bij een vermoeden van infectie of ontsteking.
Een gewone CRP-waarde op je laboratoriumverslag mag daarom niet zomaar worden geïnterpreteerd als maat voor je cardiovasculaire risico.
Een verhoogde CRP-waarde hoeft op zichzelf geen reden tot ongerustheid te zijn. De betekenis hangt af van waarom het bloedonderzoek werd uitgevoerd, je klachten, hoe sterk het CRP verhoogd is en andere onderzoeksresultaten.
Bespreek een afwijkend resultaat daarom met je arts. Die kan beoordelen of verder onderzoek of behandeling nodig is.
